กรมทางหลวง (Department of Highways) ประเทศไทย

สะพานคอนกรีตเสริมเหล็กของกรมทางหลวงที่อยู่ในพื้นที่ได้รับอิทธิพลจากสภาพแวดล้อมทางทะเล มักเกิดปัญหาการแตกร้าวของคอนกรีตตามแนวเหล็กเสริมโดยเฉพาะตอม่อและพื้นสะพานบริเวณชายฝั่งทะเลหรือปากแม่น้ำ ซึ่งหลายแห่งแตกร้าวหลังก่อสร้างเสร็จไม่นาน เป็นอันตรายต่อผู้ใช้ทางและเป็นภาระด้านการบำรุงรักษา ซึ่งมีสาเหตุหลักมาจาก "คลอไรด์" ที่แทรกซึมเข้าเนื้อคอนกรีตจนถึงระดับหนึ่งทำให้เหล็กเสริมเกิดสนิม ขยายตัว และดันคอนกรีตแตกร้าว ส่งผลให้พื้นที่หน้าตัดของเหล็กเสริมและคอนกรีตลดลง กระทบต่อกำลังรับน้ำหนักและความปลอดภัยของโครงสร้าง

กรมทางหลวง โดยสำนักวิจัยและพัฒนางานทาง จึงได้ดำเนินการจัดทำแผนที่ระดับการแทรกซึมของคลอไรด์ในสะพานคอนกรีตเสริมเหล็ก ที่สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมที่ตั้งสะพานและลักษณะงานคอนกรีตของกรมทางหลวงโดยนำร่องในพื้นที่ 4 จังหวัดชายทะเลภาคตะวันออก ได้แก่ ชลบุรี ระยอง จันทบุรี และตราด เมื่อปี พ.ศ. 2568 และจะดำเนินการต่อเนื่องในพื้นที่จังหวัดฉะเชิงเทรา สมุทรปราการ สมุทรสาคร สมุทรสงคราม และกรุงเทพมหานครซึ่งเป็นอีกกลุ่มพื้นที่อิทธิพลของคลอไรด์โดยคัดเลือกสะพานของกรมทางหลวงในพื้นที่เป้าหมายรวมอย่างน้อย300 สะพาน เจาะเก็บผงคอนกรีตอย่างน้อยสะพานละ 9 ตำแหน่ง เก็บที่ผิวและทุกความลึก 1 ซม. จนถึงลึก 5 ซม. รวมตัวอย่างทั้งหมดไม่น้อยกว่า 16,200 ตัวอย่าง เพื่อนำมาวิเคราะห์หาค่าปริมาณคลอไรด์ที่ผิวและสัมประสิทธิ์การแพร่ของคลอไรด์ จากนั้น จะดำเนินการจัดทำแผนที่ระดับการแทรกซึมของคลอไรด์ ผนวกรวมกับแผนที่คลอไรด์เดิม (เฟส 1) และจัดทำเส้นโค้งทำนายอายุการใช้งาน/เส้นโค้งสำหรับออกแบบและบำรุงรักษาสะพานต่อไป

ทั้งนี้ สิ่งที่เพิ่มขึ้นจากเฟสแรกคือการพัฒนา "เส้นโค้งทำนายอายุการใช้งานสะพานคอนกรีตจากอิทธิพลของคลอไรด์"ซึ่งเป็นเครื่องมือใหม่ที่ไม่มีในการศึกษาครั้งก่อน สามารถนำไปใช้ในการออกแบบสะพานคอนกรีตให้คงทนต่อคลอไรด์ได้สะดวก รวดเร็ว และสอดคล้องกับที่ตั้งสะพานมากขึ้น ลดภาระการบำรุงรักษา และช่วยให้การวางแผนตรวจสอบ-บำรุงรักษาสะพานในพื้นที่เสี่ยงคลอไรด์ได้อย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

> หมายเหตุ
: คลอไรด์ในน้ำมีผลกระทบต่อเราอย่างไร ?
=> คลอไรด์ (Chloride) ในน้ำ เป็นสารอนินทรีย์ที่พบมาก โดยจะอยู่ในรูปของสารประกอบ ของแคลเซียม แมกนีเซียม หรือโซเดียม โดยเกลือของคลอไรด์จะละลายอยู่ในน้ำชึ่งมีความเข้มข้นแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับพื้นดินหรือชั้นดินที่มีปริมาณคลอไรด์แตกต่างกัน น้ำธรรมชาติรับคลอไรด์จากหลายทาง เช่น มาจากสิ่งปฏิกูล,โรงงานอุตสาหกรรม เป็นต้น ซึ่งถ้าคลอไรด์มีปริมาณมากน้ำจะมีรสกร่อยไม่เหมาะสำหรับการอุปโภคและบริโภค นอกจากนั้น คลอไรด์ในน้ำหากมีความเข้มข้นสูง ยังส่งผลให้เกิดการกัดกร่อนท่อส่งน้ำที่ทำจากโลหะ ส่งผลให้ปริมาณเหล็กที่ละลายในน้ำเพิ่มสูงขึ้นอีกด้วย